Cornelis Petrus Antonius de Wit

Cornelis de Wit vertrok in december 1936 samen met Dirk Vermaas naar Spanje, officieel om werk te zoeken. Hij was technisch tekenaar van beroep. In maart 1937 meldde de Nederlandse Centrale Inlichtingendienst dat De Wit, woonachtig in Den Haag, naar Spanje was vertrokken en als “raden-communist” werd beschouwd. In april 1937 sloot hij zich aan bij het “Batallon de la Muerte”, een bataljon met anarchistische wortels dat voortkwam uit de Columna Durruti. Dit bataljon stond bekend om interne conflicten en strenge straffen voor het niet opvolgen van bevelen, wat mogelijk ook voor De Wit problemen opleverde. Volgens het archief van de Spaanse anarchisten was hij technisch onderlegd en kreeg infanterieopleiding. Op 5 mei 1937 verscheen De Wit samen met Vermaas voor de Nederlandse consul in Parijs. Hij verklaarde dat hij nooit aan het front had gestreden en werkte voor een Spaanse overheidsinstelling als tekenaar van bruggen. De consul was sceptisch, maar regelde zijn terugkeer naar Nederland, waar hij op 8 mei weer in Den Haag werd geregistreerd. Na de Spaanse Burgeroorlog bleef De Wit onder toezicht van de Binnenlandse Veiligheidsdienst, omdat hij bouwkundige ontwerpen ook aan de Sovjet-Unie probeerde te verkopen. Hij had al in 1931 een bezoek aan de Sovjet-Unie gebracht. Na de Tweede Wereldoorlog bleef hij reizen; in 1949 emigreerde hij naar Nieuw-Zeeland, maar keerde vijf jaar later terug uit heimwee. Hoewel hij zich architect noemde, had hij een opleiding op MTS-niveau. In 1964 reisde hij naar China, waarover hij een verslag publiceerde in de Haagse Post. De BVD omschreef hem als een jongeman met revolutionaire ideeën.

Bron: IISG | Nederlandse vrijwilligers in de Spaanse Burgeroorlog (tekst ingekort met behulp van AI)