Josephus Johannes Adrianus van Erven

Joseph van Erven werd in juli 1909 geboren als zoon van timmerman Hendrikus van Erven en Adriana Gerardina Luijten. Na het overlijden van zijn vader woonde hij in Cadier en Keer, Hasselt en Eindhoven. Van Erven werkte als fabrieksarbeider, metaalbewerker en bouwvakarbeider. In 1932 trouwde hij met Johanna Maria Josephina Pijnenburg, met wie hij vier zonen kreeg, waarvan de jongste helaas na twee maanden overleed. In februari 1938 meldde Joseph zich aan bij de 11de Internationale Brigade om deel te nemen aan de Spaanse Burgeroorlog. Na enkele weken werd hij volgens sommige bronnen gearresteerd in Girona en gevangen gezet, mogelijk tot het einde van de oorlog. Toch werd hij eind 1938 opgenomen op een lijst van mannen die onder begeleiding van Nederlandse autoriteiten naar Nederland konden terugkeren. Op 5 december 1938 arriveerde hij in Roosendaal, waar hem werd meegedeeld dat hij zijn Nederlandse nationaliteit had verloren. Tijdens de Tweede Wereldoorlog hielp Van Erven mee met de verspreiding van distributiebonnen voor onderduikers, hoewel hij weinig politieke activiteiten ontplooide. Na de oorlog werd hij in 1945 lid van de Communistische Partij Nederland (CPN), wat de Binnenlandse Veiligheidsdienst (BVD) ertoe bracht hem te volgen. In 1968 constateerde de BVD dat hij niet meer politiek actief was. In 1969 vroeg Van Erven zijn Nederlandse nationaliteit terug aan, wat in januari 1970 werd toegekend, veel later dan bij andere Tilburgers. Joseph van Erven overleed op 4 december 1973 in Tilburg. Zijn leven werd gekenmerkt door zijn betrokkenheid bij de Spaanse Burgeroorlog, zijn moeilijke terugkeer naar Nederland en zijn beperkte, maar betekenisvolle rol tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Bron: IISG | Nederlandse vrijwilligers in de Spaanse Burgeroorlog (tekst ingekort met behulp van AI)