Philippus Smit

Philippus Smit (32) is kok op de zeevaart en woont met zijn echtgenote Elisabeth Reedijk en 3 kinderen op de Brede Hilledijk 171 in Rotterdam, de stad waar hij op 21 augustus 1907 is geboren. Na de lagere school is hij bakkersleerling geworden bij August Schenk op de Schiedamsedijk. Daarna werd hij kok op schepen van de Holland Amerika Lijn. Met het SS ‘Rotterdam’ maakte hij negen reizen naar Amerika. Ook was hij kok op het SS ‘Alphast’ van de Rotterdamse rederij Nievelt & Goudriaan. Na een baantje in de vleesfabriek in de Rotterdamse Valkstraat vervulde hij zijn militaire dienstplicht bij het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger. Maar hij kon er niet wennen aan de strakke discipline. Geregeld kreeg hij straf omdat hij weigerde inheemse militairen die hoger in rang waren ‘de voorgeschreven eerbewijzen te brengen’. Na terugkeer in Nederland werd hij kok op het SS ‘Statendam’. In 1939 moet hij zich opnieuw voor militaire dienst melden vanwege de mobilisatie. Dat weigert hij, waarna hij wordt gearresteerd en opgesloten in het kamp Hatenboer bij Roermond. Hij besluit alsnog in militaire dienst te gaan. Op 10 mei 1940 wordt hij door een Duitse eenheid gevangen genomen, maar met hulp van een boerenvrouw weet hij te ontsnappen. Op de fiets bereikt hij Rotterdam. Het arbeidsbureau wil dat hij in Duitsland gaat werken. Dat blijft hem bespaard doordat hij in de fabriek van Hudig & Veder anti-duikbootnetten voor de Duitse marine gaat maken. In de tweede helft van 1942 raakt hij werkloos. Om aan tewerkstelling in Duitsland te ontkomen, meldt hij zich in februari 1943 als kok bij de Rotterdamse aannemer Van Dort, die in Polen barakken voor het Duitse leger bouwt. Tijdens een vechtpartij daar mishandelt hij een Duitser, wat hem komt te staan op opsluiting in een kamp bij Liegnitz. Na een verlof in Nederland weigert hij naar Polen terug te gaan. Wegens contractbreuk moet hij voor acht weken naar kamp Amersfoort. Om gedwongen terugkeer naar Polen te voorkomen, meldt hij zich na zijn vrijlating bij de rederij Köster, Wesseloh & Wichmann voor werk op schepen die op Noorwegen varen. Met de ‘Wilpo’ vertrekt hij als scheepskok van Delfzijl naar Hamburg. Daar blijkt het kantoor van KWW in puin te liggen als gevolg van een bombardement. Na een verblijf in een tehuis voor geëvacueerden vertrekt hij met de ‘Wilpo’ naar Kopenhagen. Daar aangekomen verstopt hij zich samen met Johan Rusthoven, Piet Kamerik en Lou Quint in het vooronder van de ‘Karin’, een schip dat naar Zweden vaart. Na aankomst brengt de Zweedse politie de verstekelingen naar Malmö. Met hulp van het Nederlandse consulaat in Stockholm vliegt Philippus op 17 januari 1945 naar Engeland. Daar meldt hij zich bij de koopvaardij.

Bron: Digitaal Monument Engelandvaarders