Petrus Dirks

Petrus (Piet) en Cornelis (Kees) Dirks kwamen uit een groot gezin met 19 kinderen, waarvan vijf op jonge leeftijd overleden. Al vóór de Spaanse Burgeroorlog was hun jongste broer Anthonius in Spanje werkzaam als elektricien. Piet en Kees hadden eerder in Nederlands-Indië gewoond en keerden in 1922 terug naar Nederland. In juni 1937 vertrokken zij beiden naar Spanje om deel te nemen aan de strijd tijdens de Spaanse Burgeroorlog. Piet werd kort na zijn terugkeer in april 1938 door de Haarlemse politie verhoord. Hij vertelde dat hij via een bekende ronselaar, Van Soolingen, naar Spanje was gereisd, waar hij in Figueras werd geregistreerd en vervolgens een militaire opleiding kreeg in Madrigueras. Hij vocht aan het front bij Brunete, een van de zwaarste veldslagen in de zomer van 1937, en later op verschillende andere fronten. Voor zijn moed bij Teruel kreeg hij begin 1938 verlof om naar Barcelona te gaan. Daar besloot hij niet terug te keren naar het front en wist via Marseille en met hulp van de Nederlandse consul en de Franse communistische partij terug te keren naar Nederland. De politieverslagen zijn niet altijd betrouwbaar; zo meldde een medestrijder dat Piet al in januari 1938 met hem van Figueras naar Barcelona reisde, waar ze werden gearresteerd en later naar Valencia gingen. Mogelijk probeerde Piet meerdere routes om Spanje te ontvluchten. Over zijn broer Kees, die toen nog in Spanje verbleef, gaf Piet geen informatie. De levensbeschrijving van de broers Dirks toont hun betrokkenheid bij de Spaanse Burgeroorlog en de complexe omstandigheden waaronder zij vochten en probeerden te ontsnappen aan het conflict.

Bron: IISG | Nederlandse vrijwilligers in de Spaanse Burgeroorlog (tekst ingekort met behulp van AI)