Gerard Johannes Marinus van het Reve

Gerard van het Reve senior groeide op in een arbeidersmilieu in Enschede en werd al jong lid van de Communistische Partij. Hij werkte als journalist bij het partijblad De Tribune en was actief binnen de Vereeniging van Vrienden der Sowjet-Unie (VVSU), waar hij een leidende rol vervulde. Vanaf 1922 bezocht hij congressen van de Communistische Internationale in Moskou en onderhoudde hij nauwe contacten met de Sovjet-Unie. In het voorjaar van 1937 reisde Van het Reve enkele weken door Spanje, waar hij als onvoorbereide oorlogscorrespondent verslag deed van de Spaanse Burgeroorlog. Hoewel hij geen Spanjestrijder was, bezocht hij belangrijke steden als Valencia, Madrid en Barcelona en rapporteerde hij over het dagelijks leven en de politieke situatie. Zijn verslagen verschenen in diverse communistische media, waaronder De Tribune en Rusland van Heden. Van het Reve observeerde vooral het sociale leven en de sfeer, maar toonde weinig diepgaand begrip van het conflict zelf. Hij sprak met Nederlandse vrijwilligers en lokale communisten, maar verliet Spanje al na enkele maanden, opgelucht terugkerend naar Nederland. Na zijn terugkeer raakte Van het Reve in 1938 in conflict met de Communistische Partij, waardoor hij moest aftreden als secretaris van de VVSU en hoofdredacteur van Rusland van Heden. Toch bleef hij actief binnen de communistische beweging en organiseerde hij in 1939 een bijeenkomst voor teruggekeerde Spanjestrijders. Geïnspireerd door hun verhalen schreef hij dat jaar het boekje "Nederlanders onder commando van Hollander Piet in Spanje", dat een belangrijke bron werd voor biografieën van Nederlandse vrijwilligers in de Spaanse Burgeroorlog. Van het Reve’s betrokkenheid bij de Spaanse Burgeroorlog en zijn journalistieke werk geven een uniek inkijkje in de communistische wereld en de internationale solidariteit in de jaren dertig, vlak voor de Tweede Wereldoorlog.

Bron: IISG | Nederlandse vrijwilligers in de Spaanse Burgeroorlog (tekst ingekort met behulp van AI)