Arend Broek

Arend Broek vertrok begin maart 1938 naar Spanje om deel te nemen aan de Spaanse Burgeroorlog, maar zijn familie wist nooit precies wat er met hem gebeurde. Archiefstukken van de Internationale Brigaden bevestigen dat hij op 6 maart 1938 in Massanet aankwam, waarschijnlijk nadat hij lopend de Pyreneeën was overgestoken. Dit was een periode waarin de situatie voor de Republikeinen zeer slecht was; Franco’s troepen hadden Catalonië afgesneden van de rest van het Republikeinse gebied en Italië en Duitsland voerden een zware aanval uit. Broek werd op 24 maart vanuit een instructiebasis naar het front gestuurd, waar hij als enige Nederlander in een voornamelijk Spaanse sectie vocht. Zijn inzet werd echter negatief beoordeeld; er zijn aanwijzingen dat hij probeerde te deserteren. Dit leidde mogelijk tot zijn gevangenneming in de beruchte militaire strafgevangenis van Casteldefels bij Barcelona, waar gevangenen onder erbarmelijke omstandigheden leefden. De directie van deze gevangenis werd in september 1938 gearresteerd wegens misstanden. Na zijn vrijlating werd Broek onder escorte teruggebracht naar zijn eenheid, de 35ste divisie. Later werd gemeld dat hij gewond was, maar daarna ontbreekt ieder spoor van hem. De kans is groot dat hij in Spanje is gesneuveld. Zijn familie bleef achter met onzekerheid en verschillende verhalen over zijn lot, maar de documenten bevestigen zijn aanwezigheid en strijd in Spanje tijdens een cruciale fase van de burgeroorlog.

Bron: IISG | Nederlandse vrijwilligers in de Spaanse Burgeroorlog (tekst ingekort met behulp van AI)