Albertus Johannes Ruys

Ook bekend als: Bert

De 27-jarige Albertus Johannes Ruys uit Rotterdam, op 1 maart 1913 in de havenstad geboren, woont in 1940 in de Deldenerstraat 87 in Hengelo, waar hij inspecteur is bij de verzekeringsmaatschappij Rotterdamsche Lloyd. Eerder heeft hij gewerkt bij Ruys Handelsvereniging in Den Haag, vanwaar hij werd overgeplaatst naar een filiaal in Zwolle. Ook heeft hij een jaar gestudeerd aan de Polytechnische School in Londen. Tijdens de mobilisatie in 1939 was hij als buitengewoon dienstplichtige korporaal bij de motordienst, later de luchtmacht in Eindhoven. Tijdens de inval van het Duitse leger in Nederland was hij militair actief op vliegveld Ypenburg. Na de capitulatie van het Nederlandse leger hervatte hij zijn werk in Hengelo. Op 25 november 1941 vertrekt hij uit Hengelo en helpt zijn vriend Jaap Brandenburg hem vanuit Maastricht op weg naar België. Jaap kent een landweggetje bij Eijsden dat naar het Belgische dorpje Hermalle sous Argenteau leidt. Per trein reist hij via Luik en Jemelle naar de Franse grens, die hij illegaal via een landweggetje bij Lamorteau overschrijdt. In Villecroix overnacht hij bij een pastoor, waarna hij de tocht te voet voorzet naar Montmedy met een brief van de pastoor aan een collega aldaar. Per trein en met hulp van een kapelaan bereikt hij Nancy. Samen met een Fransman verstopt hij zich in de lege goederenwagon van een andere trein. Bij een stop in Dijon overnachten ze in een spoorweghuisje. De volgende morgen nemen ze de trein naar Lyon, maar worden in Maçon bij het uitstappen door Franse gendarmes gearresteerd. Ze worden beschuldigd van spionage en verblijven tot 25 december in de gevangenis. Bij hun verhoor krijgen ze hulp van Jacquet en Noach, die in Lyon mensen helpen naar Spanje en Zwitserland te ontkomen. Ze worden vrijgesproken van spionage, maar veroordeeld tot een maand gevangenisstraf wegens het zonder geldige papieren overschrijden van de demarcatielijn. Ook wordt hun geld in beslag genomen. Na een verblijf in een opvangcentrum voor Nederlanders in Toulouse kunnen ze dankzij de hulp van de Nederlander Joop Kolkman en de Rotterdamsche Lloyd doorreizen naar Barcelona. In Bilbao schepen ze zich in op de Cabo de Hornos, die naar Curaçao vaart. Met een tanker arriveren ze op 5 november 1942 in het Engelse Middlesborough. Tijdens zijn verhoor kan Albert zijn ondervrager veel informatie geven over het goederenvervoer en textielbedrijven in Twente. Albert wordt daarna opgeleid voor een functie bij de inlichtingendiensten.

Bron: Digitaal Monument Engelandvaarders