Jacobus Draaijer

Ook bekend als: Jaap

Jaap Draaijer is op 19 november 1920 in Bussum geboren. Hij woont in 1940 met zijn moeder en broer Pieter op de Mozartkade 3 in Heemstede. Zijn vader, hoofdmachinist bij de Stoomvaart-Maatschappij Nederland, verblijft in Engeland. Na de HBS heeft Jaap opleidingen gevolgd aan het Koninklijk Instituut voor de Marine in Den Helder en aan de Kweekschool voor de Scheepvaart in Amsterdam. Daarna is hij gaan werken bij de S-M Nederland. Tijdens de inval van het Duitse leger in Nederland werkt hij als korporaal-adelborst bij het Bureau Plaatselijke Dienst van de marine. Na de overgave van het Nederlandse leger vervolgt hij zijn opleiding aan de zeevaartschool in Amsterdam. In juli 1941 treedt hij in dienst bij de S-M Nederland. Intussen heeft hij al enkele plannen gemaakt om naar Engeland te gaan. Op 17 februari ’42 verlaat hij Nederland samen met zijn vriend, de cadet-sergeant Polak, die door de Duitse politie wordt gezocht. In het Zuid-Limburgse Eysden helpt een smokkelaar hen de Belgische grens over. Via Luik bereiken ze per trein Brussel, daar overnachten ze bij de familie Bisschop van Tuynen. Dankzij een vervalst Belgisch identiteitsbewijs en de hulp van burgemeester Ferdinand Verstaeten van het plaatsje Aye komen ze begin maart in Nancy aan. Vandaar reizen ze door naar Besançon. Bij het plaatsje Morteau passeren ze op 24 maart de Zwitserse grens. In Bern melden ze zich bij de politie. Van 24 juni tot begin februari ’43 verblijven ze in het Zwitserse kamp Cossonay. Op 5 mei ’43 mag Jaap samen met de Nederlanders Gerard Groen van Scherpenzeel, Fred Stutterheim en de Belgische kapitein Pierre André Zwitserland verlaten. Aan de Franse kant van de grens worden ze echter gearresteerd door Italiaanse grenswachten. Jaap wordt in een gevangenis in Annemasse opgesloten en later in Grenoble verhoord. Hij verblijft een maand in een kamp in het Italiaanse Modane. Op 26 juli stelt een Italiaanse rechtbank hem in voorlopige vrijheid. Per trein reist hij via Montpellier naar Toulouse en vervolgens naar het dorpje Aspet aan de voet van de Pyreneeën. In zijn eentje onderneemt Jaap de tocht door de bergen. Bij het dorpje Canejan slaagt hij erin de Spaanse grens over te steken, maar wordt daar gearresteerd door de Spaanse politie. Hij maakt de agenten met succes wijs dat hij een ontsnapte krijgsgevangene is, ze laten hem gaan. Via Barcelona bereikt hij op 19 november Madrid en op 13 december wordt hij in het Portugese vissersplaatsje Villa Real de San Antonio door een Brits troepenschip opgepikt en naar Gibraltar gebracht. Vandaar reist in konvooi met het schip 'Dempo' naar Liverpool, alwaar hij op 4 januari 1944 aankomt. Na verhoor in de Patriotic School in Londen wordt Jaap op 26 februari 1944 vrijgelaten. Hij neemt dienst bij de Nederlandse koopvaardij. 'Achter de Pyreneeën lag Engeland', onder deze titel publiceert Jaap Draaijer vanaf 17 januari 1948 in dagblad Trouw de aantekeningen die hij op zijn tocht naar Engeland bij wijze van dagboek heeft bijgehouden.

Bron: Digitaal Monument Engelandvaarders