Jan Hendrik Jetten

Jan Hendrik Jetten, geboren in 1909 in Amsterdam, is een Nederlandse metaalarbeider die tijdens de Spaanse Burgeroorlog probeert zich bij de Republiek aan te sluiten. Begin 1937 reist hij via Frankrijk naar Spanje en gaat aan boord van de Galdames, een oud vrachtschip dat tussen Bilbao en Bayonne vaart. Het schip vervoert passagiers en mogelijk contrabande of muntgeld voor de Republiek. Onder de reizigers bevindt zich ook de Catalaanse politicus Manuel Carrasco Formiguera. Wanneer het schip door Franco‑troepen wordt onderschept, worden zowel Formiguera als Jetten gearresteerd. Jetten komt in Burgos terecht, waar hij door een militair gerechtshof ter dood wordt veroordeeld wegens “rebellie”, waarmee steun aan de Republiek wordt bedoeld. De straf wordt later omgezet in levenslang. Hij zit drieënhalf jaar gevangen in Burgos en wordt daarna overgebracht naar Astorga. Daar staat hij “ter beschikking van de Nederlandse autoriteiten”, die hem kleding en geld verschaffen. Via tussenkomst van de Nederlandse consul wordt hij uiteindelijk naar het kamp Miranda de Ebro overgeplaatst. Op 26 augustus 1941 komt Jetten vrij, maar de Spaanse politie verzet zich tegen zijn verblijf in het land. In oktober 1941 wordt hij opnieuw gearresteerd en teruggebracht naar Miranda de Ebro. In het kamp laat hij zich door een arts afkeuren voor militaire dienst. Op 4 mei 1943 volgt zijn definitieve vrijlating. Eind juli 1943 bereikt hij Lissabon. Andere vrijgelatenen reizen vanuit Portugal door naar Engeland, waar zij zich aansluiten bij de Irene‑brigade. Jetten zou zich daar eveneens bij aansluiten, al ontbreken verdere gegevens in de Londense regeringsarchieven. Wel blijkt uit zijn BVD‑dossier dat hij op 6 juni 1945 in Londen een Nederlands paspoort ontvangt. Daarmee staat vast dat hij zijn Nederlanderschap nooit verliest. Jetten overlijdt in 1979 in Amsterdam. Bron: https://spanjestrijders.nl/bio/jetten-jan

Bron: Digitaal Monument Engelandvaarders

Jan Jetten was een Nederlandse metaalbewerker uit Amsterdam die zich tijdens de Spaanse Burgeroorlog aansloot bij de Republikeinse zijde. In 1937 werd hij gearresteerd door de troepen van Franco toen hij met het vrachtschip Galdames onderweg was van Frankrijk naar Bilbao. Hij werd aanvankelijk ter dood veroordeeld, maar deze straf werd omgezet in levenslange gevangenisstraf. Jetten bracht ruim drieënhalf jaar door in verschillende Spaanse gevangenissen, waaronder die van Burgos, Astorga, León en Madrid. Dankzij diplomatieke inspanningen van de Nederlandse consul werd hij uiteindelijk in 1941 overgebracht naar Miranda de Ebro en vrijgelaten, maar kort daarna opnieuw gearresteerd en vastgehouden tot mei 1943. Na zijn vrijlating vertrok Jetten via Lissabon naar Engeland, waar hij zich aansloot bij de Irene-brigade, een Nederlandse eenheid binnen de geallieerde strijdkrachten die deelnam aan de bevrijding van Europa tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hoewel er weinig officiële archiefgegevens over hem in Londen zijn, is bekend dat hij na de oorlog zijn Nederlandse nationaliteit behield en actief bleef binnen linkse kringen, waaronder de Communistische Partij Nederland (CPN). Hij schreef over de Spaanse Burgeroorlog en gaf Spaanse les. Jetten’s betrokkenheid bij de strijd voor vrijheid in Spanje en later in Europa werd erkend door de Vereniging Vrij Spanje, die bij zijn overlijden benadrukte dat hij tot het laatst toe strijdbaar was en de strijd voortzette. Hij had een gezin; zijn oudste dochter was nog jong toen hij vertrok in 1936, en een tweede kind werd in 1946 geboren. Zijn leven weerspiegelt de verbondenheid van Nederlandse vrijwilligers met de internationale strijd tegen fascisme in de jaren dertig en veertig.

Bron: IISG | Nederlandse vrijwilligers in de Spaanse Burgeroorlog (tekst ingekort met behulp van AI)