Joannes Brugman

Joop Brugman groeide op in Amsterdam en werkte aanvankelijk op kantoor, later als zelfstandig fotograaf bij de Holland Amerika Lijn. In 1937 vervulde hij zijn dienstplicht bij het 7de Regiment Infanterie. In april 1938 vertrok hij naar Spanje om als sergeant te vechten in het Hans Beimlerbataljon van de 11de Internationale Brigade tijdens de Spaanse Burgeroorlog. Hoewel hij politiek weinig betrokken was, raakte hij gewond aan de Ebro en werd behandeld in een militair hospitaal in Catalonië. Na zijn terugkeer in Nederland verloor hij zijn paspoort, maar trad in 1939 toch in dienst bij de Nederlandse Marine. Tijdens zijn tijd in Spanje ontmoette hij Evelyn Kate Mort, een Britse communiste, met wie hij in 1941 trouwde. Tijdens de Tweede Wereldoorlog verbleef Brugman in het Verenigd Koninkrijk, waar hij van 1941 tot 1945 als kanonnier en verbindingsman fungeerde tussen Britse en Amerikaanse communisten. Hij was betrokken bij het verspreiden van antifascistische propaganda en ondersteunde de Indonesische vrijheidsbeweging. Na de oorlog keerde hij terug naar Amsterdam en startte een bedrijf dat oude filmrollen bewerkte. In 1948 verhuisde hij echter naar Berlijn, vermoedelijk vanwege betrokkenheid bij spionageactiviteiten voor de Stasi en de Kominform. Hij scheidde van Evelyn Mort en trouwde met Dorothea Sodan, afkomstig uit Oost-Duitsland. Joop leefde daarna in de DDR, waar hij zich tevreden toonde over het regime. Hij hield zijn verleden geheim en bezocht zijn familie in Nederland sporadisch. Joop Brugman overleed in 1987; bij zijn uitvaart lagen diverse onderscheidingen, wat zijn langdurige betrokkenheid bij communistische en antifascistische bewegingen onderstreept.

Bron: IISG | Nederlandse vrijwilligers in de Spaanse Burgeroorlog (tekst ingekort met behulp van AI)