Dagboek van 1 januari 1940 tot 6 februari 1941

‘De eerste week van Jan 1940 heeft ons mooie ijsbanen gegeven, het Lapersveld & Waschmeer werd druk bereden, door het geheele land, vooral in het noorden werden hardrijderijen gehouden doch ook enkelen vielen door het ijs en eenigen zijn verdronken.’ De hoogbejaarde Alexander Carel Bernard Pfaeltzer, getrouwd met Maria Louise en woonachtig te Hilversum, heeft een Duitse vader gehad die na de Maartrevolutie van 1848 uitweek naar Nederland. Pfaeltzer, die de Pruisen beschouwt als betrouwbare, correcte zakenrelaties, schrijft vóór mei 1940 geen woord over de toenemende oorlogsdreiging. Wel noteert hij dagelijks de windrichting, temperatuur en barometerstanden, zoals in februari 1940: ‘Waterleiding afgesloten, tamelijk sterke vorst, om 12 uur nog 10° vorst, vannacht weer gesneeuwd, voor en achtertuin weer dik onder de sneeuw, tegen 12 uur komt de zon door, maar de barometer wijst nog naar vorst helaas! In den nàmiddag eene voortdurende fijne sneeuwval, alles ligt weer onder de lijkwade.’ Ook na 10 mei 1940 komt de Duitse bezetting weinig aan bod in het dagboek, al schrijft Pfaeltzer op die bewuste vrijdag: ‘De koningin heeft namens de regering aan Duitschland den oorlog verklaard. Frankrijk en Engeland zullen ons helpen!’ Enkele dagen later blijkt ‘alles anders dan het was. Briefen worden niet bezorgd, nachtelijke verduistering is nog verplichtend (!), de lantarens branden niet, het straatverkeer is normaal, maar overal duitsch militair’. De invoering van de Duitse tijd bevalt hem slecht: ‘De tijd duur is anders, wat 10 1/4 uur was is nu 3 minuten voor 12.’ Het opvallendst afwezig in het dagboek is oudste zoon Ben Pfaeltzer, huisarts in Hilversum. Op 1 februari 1941 wordt deze thuis van zijn bed gelicht en als gijzelaar vastgehouden, o.a. in kamp Haaren. In 1945 wordt hij bevrijd uit Buchenwald. Mogelijk acht zijn vader, die in 1942 komt te overlijden, het onverstandig daarover te schrijven.