Horst, R.J.B. ter

Verslag van Amsterdammer Rudolf ter Horst over zijn tewerkstelling in Duitsland. De Jordanees haalt herinneringen op aan de crisisjaren: ‘Wij jongens hadden een lang touw met een haak eraan. We zwaaide de haak met een reuze zwaai in de Lijnbaansgracht. Voorzichtig aan het touw trekken, kijken naar de luchtbelletjes die opstegen en het water gitzwart kleurden, dan de buit bovenhalen. Soms een fietswiel, we hebben ook weleens een ijzere ledikant naar boven gehaald.’ Al vanaf zijn veertiende werkt Rudolf, veelal in de haven. Tot hem opeens tewerkstelling in Duitsland wacht: ‘Maandag 8 juni 1942 moest ik aanwezig zijn in de 3e klas wachtkamer van het Centraal Station. Daar nam ik afscheid van m’n ouders en zuster… Het was zeer moeielijk. Om half vijf vertrok de trein, het onbekende tegemoet.’ Twee dagen later, zijn eenentwintigste verjaardag, werkt hij in de elektriciteitscentrale van IG Farben in Bitterfeld. ‘Wij mochten het fabrieksterrein op, naar de Cantine. Daar kregen we ’n roodbruine bak, net een hondenvoerbak, met 3 aardappelen, kool en een schep ‘‘saus’’. Mes en vork kreeg ik er niet bij. Ik voelde me net een aap.’ <br/><br/>Rudolf, die met al zijn collega’s echter gemakkelijk vrienden maakt ‘zonder mijn Vaderland te verloochenen’, blijft bij IG Farben totdat in april 1945 de granaten letterlijk over het ‘Lager’ heen vliegen: ‘Van Sevenen, een Amsterdammer, getrouwd en een kind, kwam de kelder in rennen en riep: ‘‘Jongens ik ben getroffen’’ en zakte in de bunker in elkaar.’ Van Sevenen overlijdt. ‘‘s Nachts kwam er nog een trommelvuur op ons Lager, de Bunker stond te schudden. En ’s morgens…stond er geen barak meer. Alles was verbrand, alleen de ijzere geraamte van de stapelbedden stonden nog overeind, waar het waslokaal was geweest spoten waterstralen omhoog. Ik concludeerde dat ik alles kwijt was, maar ook dat ik nog leefde.’